การคิดถึงเรื่องอนาคต แล้วทำให้เราทุกข์
การคิดถึงเรื่องอนาคตแล้วทำให้เราทุกข์ เป็นเพราะอะไร? เพราะความอยากมากเกินไป เพราะความกลัว
พิจารณาว่า เราอยากอะไร เรากลัวอะไร… แล้วทำอย่างไรถึงจะละความอยาก ลดความกลัวได้? ก็ด้วยการหันกลับมาอยู่กับปัจจุบันแค่นั้นเอง พออยู่กับปัจจุบันแล้ว ก็พิจารณาว่าเราอยากขนาดไหนถึงต้องทุกข์ขนาดนั้น เราลดความอยากลงได้ไหมจะได้ไม่ทุกข์?
เรากลัวอะไร?
กลัวจะไม่เป็นอย่างที่คาดหวัง…
พระครูวินัยธรประเสริฐ ฐานังกโร · ธรรมสถานว่องวานิช จ.สมุทรปราการ · ๒๕ มกราคม ๒๕๖๘
แล้วเรากลัวอะไร? กลัวจะไม่เป็นอย่างที่คาดหวัง… แน่นอนว่าบางอย่างไม่เป็นไปอย่างที่เราคาดหรอก เรามีความหวังเป็นธรรมดา และความหวังเป็นสิ่งที่ดี ทำให้เรามีพลังในการผลักดันชีวิตเราให้ไปข้างหน้า แต่ถ้ายึดติดเมื่อไหร่ ผิดหวังขึ้นมาก็เป็นทุกข์
ถ้ามีความหวังแล้วพิจารณาด้วยสติสัมปชัญญะ ด้วยปัญญา พิจารณาอย่างเข้าใจ ก็จะเป็นพลังให้มีความเพียร อย่างที่เราปฏิบัติธรรม เรามีความหวังที่จะได้เรียนรู้ หวังที่จะเห็นชัดในธรรมที่เกิดขึ้น หวังที่จะเข้าใจในธรรม พอมีความหวังที่จะเรียนรู้ที่จะเข้าใจ แล้วเข้าไปพิจารณาสภาวธรรมที่กำลังปรากฏอยู่เฉพาะหน้าจริง ๆ ก็ไม่เกินความสามารถของโยคีที่จะเข้าใจได้
แล้วคิดอย่างไรจิตจึงจะไม่ทุกข์ไม่ขุ่นมัวกับอารมณ์ที่กำลังปรากฏขึ้นมา? วิธีการก็คือ ทำจิตที่ว่างให้กว้างกว่าอารมณ์ที่กำลังรู้อยู่ ให้เห็นความเป็นคนละส่วนกัน เพื่อป้องกันความทุกข์ที่จะอาศัยอารมณ์นั้นเกิดขึ้นมา และเพื่อดับความทุกข์ที่เกิดจากอารมณ์นั้น
